Tarcza antykryzysowa

Tarcza antykryzysowa to pakiet ustaw przyjętych przez Sejm 28. marca 2020. Obecnie pakiet ustaw skierowany został pod obrady Senatu. Przyjęte zapisy mają na celu wparcie przedsiębiorców w trudnych czasach związanych z epidemią Covid-19. Ale czy wszystkich? Kto może liczyć na wsparcie? Jak to wsparcie wygląda? Które przedsiębiorstwa nie będą mogły korzystać z pomocy Państwa? Jakie są warunku wparcia? O tym m.in. w niniejszym artykule.

Tarcza antykryzysowa podstawowe założenia

Przyjęte przepisy tzw. tarczy antykryzysowej mają na celu wpieranie przede wszystkim mikroprzedsiębiorców w sytuacji, kiedy w wyniku epidemii Covid-19 pogorszeniu uległa ich sytuacja ekonomiczna. Przepisy w głównej mierze dotyczą:

  • ochrony miejsc pracy, w tym dofinansowanie zatrudnienia,
  • wypłaty tzw. świadczenia postojowego,
  • zwolnienia z opłacania składek ZUS (szczegóły poniżej),
  • pożyczki dla mikroprzedsiębiorców,
  • poręczeń i gwarancji udzielanych przez Bank Gospodarstwa Krajowego,
  • rozliczanie straty,
  • odroczenie niektórych obowiązków, m.in. opłacania zaliczek na podatek dochodowy

Niestety przyjęte rozwiązania nie dotyczą wszystkich podmiotów gospodarczych, które odczuwają negatywne skutki gospodarcze rozprzestrzeniającej się epidemii. Ponadto, w ramach pakietu ustaw przemycone zostały wątpliwe zapisy dotyczące np. kodeksu wyborczego czy możliwości używania paralizatorów w więzieniach. Szczegóły poszczególnych rozwiązań dotyczących wparcia dla przedsiębiorstw postaram się przybliżyć w dalszej części artykułu.

Ochrona miejsc pracy – dofinansowanie wynagrodzeń

Ustawodawca przyjął rozwiązania mające na celu wsparcie przedsiębiorstw, które odczuły negatywne skutki ekonomiczne związane ze stanem epidemii w gospodarce. Skutkiem takim może byś spadek obrotów w przedsiębiorstwie czy obniżenie wymiaru czasu pracy pracownikom, w wyniku spadku obrotów w następstwie epidemii Covid-19. Dofinansowanie wynagrodzenia finansowane jest ze środków Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych

Co oznacza spadek obrotów?

W pierwszej kolejności należy wytłumaczyć co ustawodawca rozumie przez spadek obrotów gospodarczych będących następstwem epidemii Covid-19? Jest to spadek sprzedaży towarów lub usług (ilościowo lub wartościowo):

  • o minimum 15% obrotów w ciągu dowolnie wybranych dwóch kolejnych miesięcy (po 1 stycznia 2020) w stosunku do obrotów z analogicznego okresu roku poprzedniego;
  • o minimum 25% z dowolnie wybranego miesiąca (po 1 stycznia 2020) w stosunku do obrotów z miesiąca poprzedzającego.

Jak wygląda dofinansowanie miejsc pracy?

W związku ze spadkiem obrotów gospodarczych pracownikowi objętemu przestojem ekonomicznym pracodawca wypłaca wynagrodzenie w wysokości co najmniej minimalnego wynagrodzenia za pracę. Pracodawca będzie mógł otrzymać dofinansowanie do wynagrodzenia w kryzysowym okresie ze środków FGŚP w wysokości 50% minimalnego wynagrodzenia; plus kwota w wysokości składek ZUS pracodawcy (czyli łącznie 1.533,09 zł).

W sytuacji obniżenia czasu pracy pracowników w wyniku spadku obrotów związanych z epidemią Covid-19, pracodawca może skrócić wymiar czasu pracy o 20%, nie więcej niż do 0,5 etatu. Z zastrzeżeniem, że wynagrodzenie nie może być niższe niż minimalne wynagrodzenia za pracę, uwzględniając wymiar czasu pracy. W takiej sytuacji dofinansowanie wynagrodzenia z FGŚP wynosi 50% wynagrodzenia, ale nie więcej niż 40% przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia plus składki na ubezpieczenia społeczne (tj. 2.452,27 zł).

Należy podkreślić, iż dofinansowanie nie dotyczy wynagrodzeń pracowników, które przekraczały 300% przeciętnego wynagrodzenia.

Powyższe świadczenia obowiązywać będą przez 3 miesiące od dnia złożenia wniosku.
Przedsiębiorca składa wniosek o dofinansowanie do Wojewódzkiego Urzędu Pracy (może to zrobić elektronicznie).

Dofinansowanie kosztów wynagrodzeń i prowadzenia działalności

Kolejnym rozwiązaniem tarczy antykryzysowej jest dofinansowanie przez starostę, na podstawie zawartej umowy, części kosztów wynagrodzeń pracowników, oraz należnych od tych wynagrodzeń składek na ubezpieczenia społeczne, w przypadku spadku obrotów gospodarczych w następstwie wystąpienia COVID-19. Dofinansowanie to płatne jest ze środków

Ustawodawca rozumie spadek obrotów jako spadek sprzedaży w dwóch kolejnych miesiącach (po 1. stycznia 2020) w stosunku do analogicznego okresu w roku poprzednim. A wysokość dofinansowania kształtuje się następująco:

  • w przypadku spadku obrotów o conajmniej 30% – dofinansowanie może być przyznane w wysokości nie przekraczające 50% sumy wynagrodzeń wraz ze składkami ZUS, nie przekraczając jednak wysokości 50% minimalnego wynagrodzenia powiększonego o składki na ubezpieczenie społeczne pracodawcy, na pracownika;
  • w przypadku spadku obrotów o co najmniej 50% – dofinansowanie może być przyznane w wysokości nie przekraczające 70% sumy wynagrodzeń wraz ze składkami ZUS, nie przekraczając jednak wysokości 70% minimalnego wynagrodzenia powiększonego o składki na ubezpieczenie społeczne pracodawcy, na pracownika;
  • w przypadku spadku obrotów o co najmniej 80% – dofinansowanie może być przyznane w wysokości nie przekraczające 90% sumy wynagrodzeń wraz ze składkami ZUS, nie przekraczając jednak wysokości 90% minimalnego wynagrodzenia powiększonego o składki na ubezpieczenie społeczne pracodawcy, na pracownika;

Powyższe dofinansowanie przyznaje się jedynie dla mikro, małym i średnim przedsiębiorcom, na okres nie dłuższy niż 3 miesiące. Warunkiem jest utrzymanie miejsc pracy w okresie dofinansowania oraz po finansowania przez okres równy temu okresowi. Podobne dofinansowanie może uzyskać również organizacjom pozarządowym.

Wniosek o dofinansowanie przedsiębiorca składa w Powiatowym Urzędzie Pracy. Przedsiębiorca, aby uzyskać to dofinansowanie, nie może korzystać z finansowania tych samych kosztów z innych źródeł publicznych.

O podobne świadczenie może ubiegać się osoba prowadząca działalność gospodarczą nie zatrudniająca pracowników. W takim wypadku starosta może, na podstawie zawartej umowy, przyznać dofinansowanie części kosztów prowadzenia działalności, w związku ze spadkiem obrotów. Wartości dofinansowania kształtują się podobnie jak w przypadku dofinansowania wynagrodzeń, przez okres maksymalnie 3 miesięcy:

  • spadek obrotów o minimum 30% – dofinansowanie w wysokości 50% minimalnego wynagrodzenia
  • spadek obrotów o minimum 50% – dofinansowanie w wysokości 70% minimalnego wynagrodzenia
  • spadek obrotów o minimum 80% – dofinansowania w wysokości 90% minimalnego wynagrodzenia

Warunkiem dofinansowania jest utrzymanie działalności w okresie dofinansowania i po tym okresie przez czas conajmniej równy temu okresowi.

Pożyczka z Funduszu Pracy

W celu przeciwdziałania negatywnym skutkom epidemii Covid-19 starosta, na podstawie umowy, może udzielić z Funduszu Pracy jednorazową pożyczkę mikroprzedsiębiorcy w wysokości 5.000 zł. Pożyczka ta może zostać umorzona, jeżeli mikroprzedsiębiorca przez okres 3 miesięcy od dnia jej udzielenia nie zmniejszy stanu zatrudnienia.

Świadczenia postojowe w Tarczy antykryzysowej

Świadczenia postojowe wypłacane są przez ZUS i przeznaczone są dla osób fizycznych prowadzących działalność gospodarczą oraz osób zatrudnionych na umowach cywilnoprawnych. Świadczenie postojowe przysługuje, gdy doszło do przestoju pracy w wyniku epidemii Covid-19.
Osobie prowadzącej działalność gospodarczą (tzw. osobom samozatrudnionym) przysługuje świadczenie postojowe, gdy rozpoczęcie działaności nastąpiło przed 1. lutego 2020 i:

  • działalność nie została zawieszona oraz przychód z prowadzenia działalności w miesiącu poprzedzającym złożenie wniosku o świadczenie postojowe był co najmniej o 15% niższy od przychodu w miesiącu poprzedzającym. Ważne przy tym, że przychód ten nie może przekraczać 300% przeciętnego wynagrodzenia (tj. 15.681)
  • nastąpiło zawieszenie działalności po 31. stycznia 2020 oraz przychód w miesiącu poprzedzającym złożenie wniosku o świadczenie postojowe nie przekracza 300% przeciętnego wynagrodzenia.

Natomiast, osobie wykonującej pracę na podstawie umowy cywilno prawnej przysługuje świadczenie postojowe gdy:

  • gdy umowa cywilnoprawna zawarta została przed 1. lutego 2020
  • przychód z tej umowy w miesiącu poprzedzającym złożenie wniosku o świadczenie postojowe nie przekroczył 300% średniego wynagrodzenia

Z założenia świadczenie postojowe przysługuje w wysokości 80% minimalnego wynagrodzenia za pracę; z wyjątkami:

  • w przypadku gdy suma przychodów z umów cywilnoprawnych za przedni miesiąc nie przekracza 50% minimalnego wynagrodzenia, świadczenie przysługuje w wysokości sumy tych umów;
  • osobie prowadzącej działalność gospodarczą i opodatkowanej zryczałtowanym podatkiem dochodowym w formie karty podatkowej i zwolnionej z VAT przysługuje świadczenie w wysokości 50% minimalnego wynagrodzenia za pracę (1.300).

Wniosek o świadczenie postojowe należy złożyć w ZUS, najpóźniej w terminie 3 miesięcy od zniesienia stanu epidemii.

Zwolnienie z opłacania składek ZUS

W ramach tarczy antykryzysowej w dobie kryzysu epidemii Covid-19 możliwe jest zwolnienie z opłacania składek ZUS. Niestety dotyczy to jedynie mikroprzedsiębiorców, czyli tych firm, w których zatrudnionych jest maksymalnie 9 pracowników. Zwolnienie z opłacania składek dotyczy okresu od 1. marca 2020 do 31. maja 2020. Składki za ten okres traktuje się jako opłacone, w tym wypadku Państwo pokrywa składki.

Zwolnienie z opłacania składek dotyczy składek ZUS za pracowników i za przedsiębiorstwie

Warunkami niezbędnymi do skorzystania ze zwolnienia przez osobę prowadzącą działalność gospodarczą są:

  • prowadzenie działalności przez 1. lutego 2020
  • przychód za miesiąc, za który składany jest wniosek o zwolnienie nie może przekraczać 300% przeciętnego wynagrodzenia (15.681 zł)

Wątpliwości budzi warunek przychodu. Narzuca się pytanie dlaczego brany jest pod uwagę przychód a nie dochód. Określając tego typu kryterium, automatycznie zmniejsza się ilość podmiotów, które w tak kryzysowej sytuacji będą mogły skorzystać ze zwolnienia.

W okresie zwolnienia z opłacania składek przedsiębiorca oraz jego pracownicy zachowują pełne prawo do świadczeń zdrowotnych i ubezpieczeń społecznych. Wniosek o zwolnienie z opłacania składek płatnik składa do ZUS najpóźniej do 30. czerwca 2020. Co ważne, płatnik składek za okres zwolnienia (marzec, kwiecień, maj) zobowiązany jest złożenia deklaracji rozliczeniowych w dotychczasowych terminach. Chyba że zwolniony jest z obowiązku ich składania.

Poręczenia i gwarancje BGK

Bank Gospodarstwa Krajowego może udzielić poręczeń i gwarancji spłaty kredytów zaciągniętych przez przedsiębiorców (z wyłączeniem mikro i małych przedsiębiorców). Poręczenie i gwarancje mogą obejmować nie więcej niż 80% pozostającej do spłaty kwoty kredytu.

Odroczenia terminów

Tarcza antykryzysowa wprowadza również zapisy pozwalających na odroczenie niektórych obowiązków. Między innymi przedłuża się do 20. lipca 2020 zapłatę podatku z okres od marca do maja. Dotyczy to przedsiębiorców, którzy ponieśli negatywne skutki epidemii. Jak również ich przychody były niższe przynajmniej o 50% w stosunku do miesiąca w roku poprzednim.

W tym miejscu nasuwa się pytanie: O jakim podatku mówimy, jeżeli dominująca większość przedsiębiorstw, w tym kryzysowym okresie, nie wygeneruje dochodu?

Podsumowując

Przyjęte rozwiązania w tarczy antykryzysowej, przede wszystkim dotyczą najmniejszych przedsiębiorstw. By uzyskać większość elementów wsparcia przedsiębiorcy/pracownicy nie mogą uzyskać przychodu wyższego niż 300% średniego wynagrodzenia. Dlaczego ustawodawca jako kryterium wybrał przychód a nie dochód? To pytanie pozostaje bez odpowiedzi. Duże przedsiębiorstwa praktycznie nie uzyskują wsparcia, a to one zatrudniają znaczącą ilość pracownikow w gospodarce. Oczywiście duże firmy dysponują rezerwami, które w pewnym stopniu pomogą przetrwać kryzysową sytuację. Tylko na jak długo środki te wystarczą? W obecnej bardzo niepewnej sytuacji, nie wiemy jak długo kryzys epidemiczny potrwa. Ile przedsiębiorstw z branży gastronomicznej, turystycznej, hotelarskiej, transportowej, handlowej, produkcyjnej upadnie? Co więcej, kryzysem objęta jest cała gospodarka światowa, a skutki kryzysu odczuwane będą jeszcze przez długi okres czasu. Licząc, że gospodarki przetrwają ten ciężki okres, życzę wszystkim czytelnikom dużo zdrowia.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *